BVS-schooladvies over lezen (12-2-2018)

Door de techniek te automatiseren, de afspraken die in onze cultuur leven, in ons land, bij onze taal, kunnen we denken over wat we lezen. En zo leven we mee in de avonturen van een boek. We zijn niet meer in het hier en nu, maar reizen mee met de schrijver, in een voortdurende dialoog met onze eigen ervaringen.

Leesmotivatie en leesplezier zijn belangrijke voorwaarden voor leren lezen. Daartoe is het belangrijk dat kinderen mooie uitdagende boeken lezen, die aansluiten bij hun interesse en ontwikkelingsfase.  Daarnaast hebben goede lezers geleerd na te denken over wat ze gelezen hebben. Lezen is te beschouwen als een dialoog tussen de lezer en de tekst. De tekst is ‘de spreker’ en de lezer is de ‘luisteraar’. Anders dan in een mondeling gesprek wisselen deze rollen niet. Wel neemt de lezer soms even tijd om een interne dialoog aan te gaan, bijvoorbeeld door te reflecteren op eigen ervaringen of zich af te vragen of hij de tekst nog begrijpt. De lezer zet begrijpend leesstrategieën in. Deze vorm van dialoog leren kinderen wanneer er veel in de klas wordt gelezen en ook veel wordt gepraat over wat er is gelezen. Zie hiervoor ons katern ‘leerlijnen en bouwstenen, begrijpend lezen.’ Om dit te kunnen is een goede technische leesvaardigheid noodzakelijk. Die wordt bereikt door regelmatig en consequent de afspraken die in onze cultuur gelden rondom lezen aan te leren en te automatiseren. Zie hiervoor ons katern ‘leerlijnen en bouwstenen, technisch lezen.’

Ook bij onderwijs in technisch lezen speelt motivatie een grote rol. Kinderen leren het best lezen wanneer de teksten aansluiten bij de leeftijd en interessesfeer. BVS-schooladvies heeft een map gemaakt met teksten ten behoeve van het technisch lezen. In de map staat beschreven hoe met diezelfde teksten ook de aanzet kan worden gegeven een tekst als dialoog te beschouwen. Zie de map ‘kinderen leren lezen’. In onze ogen werken kinderen op twee manieren aan hun leesvaardigheid: wanneer ze gehoorzamen aan de regels van het technisch lezen en wanneer ze juist vrijdenken en eigengereid zijn bij het tot stand laten komen van de dialoog tussen de tekst en henzelf. Dit maakt lezen weer tot een belangrijke vaardigheid voor de ontwikkeling van het denken. 

Voor meer informatie kun je terecht bij Annechien Wijnbergh, M: 06 52 05 59 43 of E: a.wijnbergh@bvs-schooladvies.nl.